Układ limfatyczny jest odpowiedzialny za obronę organizmu przed zakażaniami oraz pochłanianie i drenaż płynu międzykomórkowego. Jeśli jego funkcjonowanie ulega pogorszeniu, organizm szybko wysyła nam sygnały. Czym jest obrzęk limfatyczny i jak go rozpoznać?

Obrzęk limfatyczny

Układ limfatyczny składa się z naczyń limfatycznych oraz narządów limfatycznych, które wytwarzają limfocyty. Limfocyty z kolei są częścią chłonki, czyli limfy. Ten płyn ustrojowy przepływa przez organizm, odpowiadając za transport białek oraz limfocytów z tkanek do układu krążenia. Gdy dochodzi do zastoju limfy, czyli gromadzenia się płynu w skórze i tkance podskórnej, wtedy mówimy o obrzęku limfatycznym.

Pierwotny a wtórny obrzęk limfatyczny

Obrzęk limfatyczny dzielimy na pierwotny oraz wtórny. Jego pierwotna postać jest związana z powstaniem wad układu chłonnego. Chodzi głównie o nieprawidłowości w wykształceniu się narządów limfatycznych lub ich zamknięciu się. Pierwotny obrzęk limfatyczny może również wystąpić przy niektórych chorobach genetycznych.

Z kolei obrzęk limfatyczny wtórny jest skutkiem uszkodzeń naczyń limfatycznych w wyniku m.in. urazów, stanów zapalnych. Może również współistnieć z innymi chorobami, jak np. reumatoidalne zapalenie stawów, niektóre nowotwory. Do powstania wtórnego obrzęku przyczynić się może również radioterapia, ciąża czy zabieg chirurgiczny (np. usunięcie piersi). Usunięcie lub uszkodzenie węzłów chłonnych podczas operacji wiąże się z dużym ryzykiem pojawienia się obrzęku limfatycznego.

Objawy obrzęku limfatycznego

Obrzęk limfatyczny najczęściej obejmuje kończyny dolne, ale może wystąpić również na powierzchni tułowia czy głowy. Jego głównym objawem jest obrzęk, który początkowo przybiera formę ciastowatą, z czasem stając się coraz twardszym. Napięcie skóry może skutkować pojawieniem się dolegliwości bólowych. Zakres ruchu kończyny staje się ograniczony lub całkowicie niemożliwy. Chory skarży się na uczucie ciężkości. Gdy obrzęk limfatyczny utrzymuje się dłuższy czas, dochodzi do deformacji ciała i destrukcji naczyń limfatycznych. Kolejnym krokiem jest włóknienie. Ostatnie stadium obrzęku określa się mianem słoniowacizny.

Jak leczyć obrzęk limfatyczny?

Niestety, obrzęk limfatyczny jest schorzeniem, którego nie można całkowicie wyleczyć. Jedynym rozwiązaniem są działania mające na celu zmniejszyć lub całkowicie usunąć na pewien czas obrzęk. Warto jednak pamiętać, że może on pojawić się ponownie. W początkowych stadiach obrzęku zaleca się manualny drenaż limfatyczny, który ma usprawnić przepływ limfy. Poprawę stanu chorego przynosi także bandażowanie lub stosowanie odzieży uciskowej.

Jak to zwykle bywa, lepiej zapobiegać niż leczyć. Jeśli masz tendencję do obrzęków, postaw na profilaktykę. Zalecana jest aktywność fizyczna o umiarkowanym charakterze. Spacery, pływanie, jazda na rowerze. Sporty wyczynowe zostaw innym. Unikaj wysokich, jak i niskich temperatur (sauna, jacuzzi, przemarzanie). Noś pończochy uciskowe, odpowiednio dopasowane obuwie oraz odzież. W przypadku wtórnego obrzęku limfatycznego jego przyczyną może być bakteryjne zakażenie skóry. Pamiętaj zatem o właściwej pielęgnacji i dokładnie osuszaj skórę po kąpieli. Jesteś po operacji usunięcia piersi? Poproś lekarza o instrukcję, jak wykonać autodrenaż limfatyczny.

ZAPYTAJFARMACEUTĘ

Odpowiemy na pytania i wątpliwości

(+48) 85 744 55 97pon-pt 07:00-16:00 sklep@cefarm24.pl